Novemberwake: Stille Grond

0
303

De grond in de Vlaamse Velden is getuige van oorlog en geweld, 100 jaar geleden. 

Dit jaar willen we in het kader van ons jaarthema ‘wakker voor vrede’  aandacht besteden aan 11 november: wapenstilstand, we herdenken het einde van W.O.I, die precies 100 jaar geleden werd gestreden en aan miljoenen mensen het leven kostte. Heel veel, vooral jonge, mensen van over heel de wereld sneuvelden op het slagveld van Ieper en omstreken. Rond die grond, stille getuige, willen we stilvallen en gedenken. 

Maar ook onze lieve doden herdenken we in deze maand. Met bloemen.

Daarom deze wake.  

DECOR:   

  • bak met grond (uit Ieper of omstreken)– doeken errond gedrapeerd.
  • grote poppies (met naam gesneuvelde soldaat -worden in de viering aangebracht)
  • kleine poppies (met naam/namen overledenen-worden in de viering aangebracht)
  • Projectiemateriaal voor de bijhorende ppt

VOORAF : 

elke  ll maakt rode bloem “ poppie”  met daarin de naam van een dierbare overledene
Elke klas heeft een poppie (groot) met de naam van een gesneuvelde uit de grote oorlog

VIERING 

We steunen erop dat de lln stil binnenkomen  – ev. instrumentale achtergrondmuziek (b.v. Olafur Arnalds)

OPENINGSWOORD door voorganger  

De  natuur is in rust.
Buiten is het koud en kil.
De akkers liggen braak.
Vele dieren houden hun winterslaap.
Alles in de natuur valt stil.
Ook de wereld valt deze maand stil.
11.11.11: we herdenken Wapenstilstand.
100 jaar geleden woedde in onze streek een oorlog.
Een grote oorlog, die miljoenen slachtoffers maakte.
Vele jonge mensen sneuvelden hier in onze streek, in de Vlaamse Velden.
De vele begraafplaatsen vertellen van pijn en verdriet.
Zoveel graven , zoveel jonge  mensen.
Altijd iemands vader, altijd iemands kind.
Hen willen we vandaag gedenken.

LIED DUIZEND SOLDATEN  (stukje ervan…. Laten uitdeinen…)

Ppt: beelden soldatenkerkhof (indien mogelijk liefst ook aangevuld met beelden van soldatebegraafplaats  eigen dorp/stad)

STILLE GROND 

Voorganger: 

Hier vooraan ligt grond uit de streek van Ieper. Vlaamse Grond. Grond waarop zovele jonge mensen de dood vonden. Jonge mensen van over de hele wereld. Gesneuveld in Vlaamse Velden.

En vaak begraven zonder naam:
Known by God…
Ein Unbekannter Deutscher Soldat
Onbekende militair

staat op hun grafsteen.
… een onbekende soldaat.

En toch: altijd iemands vader. Altijd iemands kind.

Vandaag noemen wij hen bij naam.

Vandaag willen wij ook hen gedenken.
Vandaag willen we ook voor hen bidden.

We noemen enkele vermisten, onbekend  begraven.

Hun namen staan symbool voor de vele duizenden onbekende gesneuvelden.

Uit elke klas komt een ll met een grote poppie.
Daarop de naam van een gesneuvelde uit de grote oorlog.
Poppie wordt in de grond gezet. 

Kies zelf enkele namen. B.v.  uit de namenlijst (www.gonewest.be/namenlijst

Ondertussen worden de namen traag voorgelezen- tussenin stilte

  • Georges mortier – Hermann Schmidt – …..

GEBED 

God,
Bij deze grond worden we stil.
We denken aan allen die stierven door oorlog en geweld.
Dat hun dood niet zinloos is.
Maar een blijvende oproep om te werken aan vrede.
Bij deze stille grond
willen we hen vandaag gedenken met een poppie.

EVEN STILTE  

 

POPPIES 

Voorganger: 

Waarom poppies/klaprozen als eerbetoon ?

Wat is hun betekenis?

Klaprozen bloeien als andere planten in de buurt reeds dood zijn.

Als alle planten en struiken weg zijn, alles kapot, als alle grond werd omgewoeld en vervuild is, waar alles in puin ligt… daar bloeit de klaproos.

Ook de grond in de Vlaamse Velden, rond de loopgraven van de Eerste Wereldoorlog was kapot door alle gevechten en bombardementen.

Niks stond nog overeind. Geen huis, geen kerk, geen boom of struik.
Enkel honderden rode poppies bloeiden bij de gevallen soldaten, gestorven en begraven.
Zo werd de poppie het symbool van de gesneuvelde soldaten.
Het rood doet ons denken aan het vele bloed van de gevallenen.
Het binnenste kleur, zwart, doet ons denken aan de pijn en het verdriet.

Voorganger zet nog laatste grote poppie erbij.

 

We eren de gesneuvelden met bloemen.
Maar ook met muziek willen we hen hulde brengen.
Met de Last Post brengen we een ere-saluut aan alle gestorven soldaten.

Ev. wat uitleg last post :

De Last Post is een trompetsignaal, gebruikt in verschillende legers. Oorspronkelijk werd het gespeeld als afsluiting van de dag, tijdens de inspectie van de posten. Het is het laatste lied dat vele soldaten gehoord hebben…

In Ieper wordt het elke dag om 20 uur gespeeld onder de Menenpoort  als eerbetoon aan hen die sneuvelden in de Eerste Wereldoorlog.

LAST POST  (liefst life door muzikant) 

EVEN STILTE

ONZE OVERLEDENEN 

Bij dit afscheidslied, in deze maand november denken we ook aan ónze lieve doden.
Iemand van wie we hielden en die we moeten missen.
Oma of opa, een oom of tante, een vriend, een lieve buur, …
Vandaag willen we ook aan hèn terugdenken.
Vandaag willen we stilletjes hun naam noemen.
Ook hen willen we vandaag eren met de rode bloem, de poppie.

Want is rood ook niet de kleur van liefde?
Van alle warmte en goedheid die de overledene  ons gaf?
En die warmte, die liefde, die blijft bij ons, voor altijd.
Ook als mijn leven in puin ligt, door pijn en verdriet van het afscheid.
Ook dan blijft die liefde diep in mij.
Zoals een klaproos altijd bloeit…

Daarom eren we onze lieve doden met een rode klaproos.

Ondertussen luisteren we naar een lied uit de musical 14-18.

Het lied zegt dat je elkaar kunt voelen en zien, ook als je ver weg bent van elkaar, als je gescheiden bent…  (ev. aangevuld met stille achtergrondmuziek)

DOE-MOMENT + LIED 

Lln komen rustig vooraan
leggen hun poppie met daarop de naam van hun dierbare overledene

Nooit meer (reprise)

In’t eerste ochtendlicht
Van elke nieuwe dag
In elke tel alleen
Zie ik u

In elke bliksemschicht
In elke donderslag
In alles om me heen
Zie ik u

We hebben de tijd overstegen
Want overal kom ik u tegen

Ik zie u in de lucht
De regen en de wind
Ik zie u in de ogen
Van ons kind

ALLEN :
In elke volle maan
In elke koude nacht
Zo helder als kristal
Zie ik u

Ge zijt hier ver vandaan
Maar houdt bij mij de wacht
Want eerlijk overal
Zie ik u

We hebben de tijd overstegen
Want overal kom ik u tegen

Ik zie u in de lucht
De regen en de wind
Ik zoek u overal tot ik u vind

Ik zoek u overal tot ik u vind

EEN BIJBELSE GEDACHTE   De Zaligsprekingen   Matteüs 5,1-12

Voorganger:

Als ik de poppie zie, dan zie ik zwart, de kleur van de rouw, pijn en verdriet.
Maar ik zie ook rood: de kleur van de liefde, die ons altijd bijblijft…
En: als ik heel goed kijk, dan is in het hart van de bloem ook een kruisvorm te zien. Ons christelijk symbool. Dat verwijst naar Jezus.
Jezus die zegt, bij alle pijn en verdriet:  en toch..
Jezus die ons spreekt van een nieuw leven, over de dood heen.
Jezus die ons telkens zegt hoe het anders kan.
Zijn woorden troosten, geven moed en hoop.
Ook vandaag luisteren wij naar die woorden.
En we bidden om kracht om die woorden in daden om te zetten.

Bijbeltekst + wij bidden voor (afwisselend lector – lln die lezen)  

Lector: 

Na een paar dagen kreeg Jezus de kans om voor een grote groep mensen te praten.

Hij ging bovenaan een helling staan, terwijl de mensen naar hem luisterden. Hij keek naar hen en hij hield van hen allemaal, zoals zijn vader God ook van alle mensen zielsveel hield. Hij begon te praten:

Gelukkig zijn de mensen die verdrietig zijn, want zij zullen getroost worden.

Kind leest en zet theelichtje bij de grond met poppies.
Kind: help mij om te troosten wie pijn en verdriet heeft omdat ze iemand moeten missen. Zeker deze maand november. 

Gelukkig zijn de zachtaardige mensen, want zij zullen leven in het plan van God.

Kind leest en zet theelichtje bij de grond met poppies.
Kind: toon mij  hoe ik lief kan zijn voor mensen die het moeilijk hebben. 

Gelukkig zijn de mensen die goed zijn voor anderen, want zij zullen met goedheid behandeld worden.

Kind leest en zet theelichtje bij de grond met poppies.
Kind: geef mij de kracht om altijd het goede te doen. Om neen te zeggen aan kwaad en onrecht.

Gelukkig zijn de mensen die vrede brengen, want zij zullen kinderen van God worden genoemd.

Kind leest en zet theelichtje bij de grond met poppies.
Kind: laat mij vrede brengen waar ruzie en onenigheid is. Houd mij wakker voor VREDE. 

Jezus keek lachend rond.

“Begrijpen jullie het? Zo moeten jullie leven en dan horen jullie bij God.

Uit: Hosanna, kinderbijbel met meer dan 150 verhalen – Van Inn 

 

ZEGEN EN ZENDING 

voorganger:

Moge deze wake, waarin we onze doden herdachten, en de vele miljoenenen gesneuvelden, niet alleen een herdenken zijn, maar ook een oproep zijn om blijvend wakker te zijn voor vrede.

Want ook vandaag sterven elke dag nog mensen door oorlog en geweld.

Moge deze wake een oproep zijn om samen te werken aan een fijne wereld. Waar elk zorg draagt voor elkaar.

Met ons themalied als slot, roepen we op om als school SAMEN te werken aan vrede. Vrede thuis, in onze klas, in onze wereld.

Moge God ons daartoe zegenen… +

THEMALIED WAKKER VOOR VREDE